ความเสี่ยงจาก หน้าแปลนรั่ว ในระบบกรด ด่าง และไอน้ำ
เมื่อ หน้าแปลนรั่ว ในระบบที่มีแรงดัน ของเหลวหรือไอน้ำอาจพุ่งออกด้านข้างจากแนวปะเก็นไปถึงผู้ปฏิบัติงานที่อยู่ใกล้เคียง การประเมินความเสี่ยงจึงควรดูทั้งสิ่งที่ไหลในท่อ แรงดันและอุณหภูมิ รวมถึงตำแหน่งที่คนยืนทำงานหรือเดินผ่าน
ทำไมรอยต่อหน้าแปลนจึงเป็นจุดที่ต้องตรวจ
หน้าแปลนเป็นรอยต่อที่ถอดได้เพื่อให้ตรวจหรือซ่อมอุปกรณ์ในระบบท่อ ความแน่นของรอยต่อขึ้นอยู่กับสภาพหน้าสัมผัส ปะเก็น และแรงขันของสลักเกลียว เมื่อปะเก็นเสื่อม แรงขันไม่สม่ำเสมอ หรือมีแรงจากการเคลื่อนตัวของท่อมากระทำ รอยต่ออาจสูญเสียความแน่นได้ แนวทางด้านระบบท่อของ HSE ระบุว่ารอยต่อเป็นจุดที่มักพบการรั่ว และควรมีแผนตรวจสอบและบำรุงรักษาสำหรับท่อที่ลำเลียงของไหลอันตราย
ภาพจำลองรอยต่อหน้าแปลนในระบบท่อ จุดตรวจหลักคือแนวปะเก็นระหว่างหน้าแปลนและสภาพสลักเกลียว
กรดและด่างเสี่ยงต่อการสัมผัสสารกัดกร่อน
เมื่อสารกัดกร่อน เช่น กรดไฮโดรคลอริก กรดซัลฟิวริก หรือโซเดียมไฮดรอกไซด์ รั่วจากรอยต่อ สิ่งที่ต้องพิจารณาคือโอกาสที่ของเหลวหรือละอองจะสัมผัสผิวหนังและดวงตา ความรุนแรงขึ้นอยู่กับชนิดและความเข้มข้นของสาร รวมถึงลักษณะการสัมผัส ให้ใช้เอกสารข้อมูลความปลอดภัยของสารเคมี (SDS) ของสารที่ใช้อยู่จริงประกอบการประเมินและวางแผนรับเหตุ
ภาพจำลองของเหลวรั่วพุ่งออกด้านข้างจากแนวปะเก็นในท่อสารเคมี สีของของเหลวใช้ระบุชนิดสารไม่ได้
ไอน้ำแรงดันสูงเสี่ยงต่อการลวกอย่างรุนแรง
ไอน้ำที่รั่วจากรอยต่อสามารถถ่ายเทความร้อนสู่ร่างกายอย่างรวดเร็วและทำให้บาดเจ็บรุนแรงได้ จุดที่ควรให้ความสำคัญเป็นพิเศษคือหน้าแปลนใกล้ทางเดิน แท่นปฏิบัติงาน หรือวาล์วที่พนักงานต้องเข้าถึงเป็นประจำ เมื่อสงสัยว่ามีไอน้ำรั่ว ให้ถอยออกจากบริเวณเสี่ยงและแจ้งผู้รับผิดชอบเพื่อกั้นพื้นที่และแยกระบบตามขั้นตอนของโรงงาน
ภาพจำลองกลุ่มไอที่เกิดขึ้นเมื่อไอน้ำรั่วออกจากแนวปะเก็น รูปร่างและการมองเห็นขึ้นอยู่กับสภาวะหน้างาน
เริ่มลดความเสี่ยงจากการดูแลรอยต่อ
จัดลำดับตรวจหน้าแปลนโดยดูผลกระทบหากเกิดการรั่ว เช่น จุดที่ลำเลียงสารกัดกร่อนหรือไอน้ำแรงดันสูงและอยู่ใกล้พื้นที่ทำงาน ตรวจสภาพรอยต่อและปะเก็นตามแผนบำรุงรักษา และกำหนดวิธีแยกระบบก่อนซ่อม สำหรับจุดที่ประเมินแล้วยังมีความเสี่ยงจากการพุ่งกระเด็น สามารถพิจารณาอุปกรณ์ครอบหน้าแปลนเป็นมาตรการเสริมควบคู่กับการดูแลรอยต่อและแผนรับเหตุ
ภาพจำลองการตรวจสภาพหน้าแปลนหลังแยกระบบตามขั้นตอนของโรงงาน
อ่านต่อ วิธีเลือกอุปกรณ์ครอบหน้าแปลนสำหรับงานกรด ด่าง และไอน้ำ
แหล่งอ้างอิง HSE – Design Codes: Pipework · FLANGEGUARDS – Steam Spray Shields
